Telefon
Telegram
WhatsApp
İnstagram

Evde Hareketli, Okulda Sessiz Çocuk

Evde Hareketli, Okulda Sessiz Çocuk

Evde Hareketli, Okulda Sessiz Çocuk

Evde çok hareketli, okulda neden sessiz ve pasif?

Bazı çocuklar ev ortamında sürekli hareket ederken, okulda oldukça sessiz, uyumlu ve hatta içe kapanık görünebilir. Aileler bu durumu zaman zaman inatçılık, şımarıklık, disiplin sorunu veya karakter farklılığı olarak değerlendirebilir. Ancak çocuğun farklı ortamlarda farklı davranışlar sergilemesinin altında duyusal işlemleme, duygusal regülasyon, çevresel uyaranlar ve sosyal beklentiler gibi çeşitli faktörler bulunabilir.

Evde hareketli, okulda pasif çocuk davranışı, çocuğun içinde bulunduğu ortamı nasıl algıladığı ve çevresel beklentilere nasıl uyum sağladığı açısından değerlendirilmelidir.

Çünkü çocukların davranışları yalnızca kişilik özellikleriyle değil, duyusal ve duygusal ihtiyaçlarıyla da yakından ilişkilidir.

1. Ev ortamında çocuk neden daha hareketli olur?

Ev, birçok çocuk için kendisini daha güvende ve rahat hissettiği ortamdır. Çocuk burada davranışlarını daha özgür biçimde ortaya koyabilir.

Özellikle duyusal hareket ihtiyacı yüksek olan çocuklarda şu davranışlar görülebilir:

  • Sürekli hareket etme ve koşma isteği.

  • Zıplama, dönme ve tırmanma davranışları.

  • Ses çıkarma ve yüksek sesle konuşma.

  • Sürekli fiziksel temas arama.

  • Oturmakta ve sakin kalmakta zorlanma.

  • Gün içerisinde yoğun hareket ihtiyacı gösterme.

Bu davranışlar her zaman hiperaktivite anlamına gelmez. Çocuğun hareket, denge, dokunma ve proprioseptif (beden pozisyonunu algılama) duyusal ihtiyaçlarıyla ilişkili olabilir.

2. Çocuk okulda neden sessiz ve pasif kalır?

Okul ortamı, ev ortamından farklı olarak daha fazla sosyal, bilişsel ve duyusal beklenti içerir.

Çocuk okulda aynı anda birçok uyaranla karşılaşabilir:

  • Gürültü ve kalabalık.

  • Öğretmen yönergeleri.

  • Grup etkinlikleri.

  • Sosyal iletişim beklentileri.

  • Kurallara uyma zorunluluğu.

  • Performans ve hata yapma kaygısı.

Bu koşullar bazı çocuklar için zorlayıcı olabilir.

Çocuk, çevresindeki beklentilere uyum sağlayabilmek için hareketlerini sınırlandırabilir, konuşmaktan kaçınabilir veya grup içerisinde geri planda kalabilir.

Dışarıdan bakıldığında uyumlu ve sorunsuz görünen çocuk, aslında içsel olarak yoğun bir çaba harcıyor olabilir.

3. Duyusal işlemleme bozukluğu ile davranışlar arasındaki ilişki

Duyusal işlemleme, beynin çevreden ve vücuttan gelen duyusal bilgileri alması, düzenlemesi ve anlamlandırması sürecidir.

Dokunma, işitme, görme, hareket, denge ve beden farkındalığı gibi duyusal sistemler çocuğun günlük yaşamını doğrudan etkiler.

Duyusal bilgilerin işlenmesinde ve düzenlenmesinde güçlük yaşayan çocuklarda:

  • Gürültülü ortamlardan kaçınma,

  • Sürekli hareket etme ihtiyacı,

  • Dokunmaya karşı aşırı hassasiyet,

  • Dikkati sürdürmede zorlanma,

  • Kalabalık ortamlarda geri çekilme,

  • Günlük rutinlere uyum sağlamakta güçlük

gibi farklı davranış örüntüleri görülebilir.

Ancak bu belirtilerin tek başına duyusal işlemleme güçlüğünü gösterdiği düşünülmemelidir. Çocuğun gelişimsel özellikleri ve diğer olası nedenler birlikte değerlendirilmelidir.

4. Duygusal regülasyon: Çocuk davranışlarını neden kontrol etmekte zorlanır?

Duygusal regülasyon, bireyin duygularını tanıması, anlamlandırması ve içinde bulunduğu koşullara uygun biçimde düzenleyebilmesidir.

Bazı çocuklar okulda duygularını ve davranışlarını kontrol etmek için yoğun çaba harcayabilir. Gün boyunca biriken stres ve yorgunluk, eve geldiklerinde hareketlilik, huzursuzluk veya öfke şeklinde ortaya çıkabilir.

Bu nedenle okulda sessiz olan bir çocuğun evde daha hareketli veya tepkisel olması mutlaka tutarsızlık olarak değerlendirilmemelidir.

Çocuğun davranışlarının hangi koşullarda ortaya çıktığını anlamak, doğru eğitimsel desteğin belirlenmesi açısından önemlidir.

5. Okulda sessiz olmak her zaman olumlu bir davranış mıdır?

Hayır.

Bir çocuğun sessiz olması, her zaman kendisini iyi hissettiği veya öğrenme sürecine aktif katıldığı anlamına gelmez.

Özellikle şu durumlara dikkat edilmelidir:

  • Grup etkinliklerine katılmama.

  • Arkadaşlarıyla iletişim kurmaktan kaçınma.

  • Soru sorulduğunda yanıt vermekte zorlanma.

  • Sürekli öğretmen yönlendirmesine ihtiyaç duyma.

  • Hata yapmaktan çekinme.

  • Sosyal ortamlarda kendisini geri çekme.

Burada önemli olan çocuğun yalnızca dışarıdan görünen davranışları değil, öğrenme sürecindeki katılımı, duygusal durumu ve gelişimsel ihtiyaçlarıdır.

6. Evde hareketli, okulda pasif çocuklar nasıl değerlendirilmelidir?

Çocuğun farklı ortamlardaki davranışlarını bütüncül biçimde değerlendirmek gerekir.

Bu süreçte;

1. Duyusal değerlendirme: Çocuğun hareket, dokunma, işitme ve beden farkındalığıyla ilgili ihtiyaçları incelenmelidir.

2. Davranışsal gözlem: Davranışların hangi ortamlarda, hangi uyaranlarla ve ne zaman ortaya çıktığı belirlenmelidir.

3. Duygusal değerlendirme: Kaygı, stres, özgüven ve duygusal düzenleme becerileri göz önünde bulundurulmalıdır.

4. Gelişimsel değerlendirme: Dikkat, iletişim, sosyal etkileşim, oyun ve öğrenme becerileri değerlendirilmelidir.

5. Aile ve okul iş birliği: Aileden ve öğretmenden alınan bilgiler birlikte ele alınarak çocuğun ihtiyaçlarına uygun destek planlanmalıdır.

7. Özel eğitim ve ergoterapi sürecinde nelere dikkat edilmelidir?

Çocuğun duyusal ve duygusal ihtiyaçlarına uygun destek programlarının oluşturulması önemlidir.

Bireysel ihtiyaçlara göre;

  • Duyusal bütünleme temelli değerlendirme ve müdahale yaklaşımları,

  • Hareket ve beden farkındalığı çalışmaları,

  • Dikkat ve öz düzenleme etkinlikleri,

  • Sosyal iletişim ve etkileşim çalışmaları,

  • Oyun temelli öğrenme,

  • Aile danışmanlığı ve okul iş birliği

gibi uygulamalardan yararlanılabilir.

Uygulamalar çocuğun bireysel değerlendirme sonuçlarına, gelişimsel özelliklerine ve ihtiyaçlarına göre planlanmalıdır.

Çocuğun davranışına değil, davranışının ardındaki ihtiyaca bakın!

Her hareketlilik hiperaktivite, her sessizlik uyum, her geri çekilme de sorunsuzluk değildir.

Bir çocuğun davranışlarını anlamak için yalnızca ne yaptığına değil, neden yaptığına da bakmak gerekir.

Çünkü bazen evde sürekli hareket eden çocuk, okulda kendisini kontrol edebilmek için büyük bir çaba harcıyor olabilir. Bazen de sessiz görünen çocuk, çevresindeki uyaranlarla baş etmekte zorlanıyor olabilir.

Çocuğu anlamak, davranışını değiştirmeye çalışmaktan önce gelir.

Unutmayalım; her çocuk aynı çevresel koşullara aynı şekilde tepki vermez. Önemli olan çocuğu kalıplara sokmak değil, onun gelişimsel ihtiyaçlarını doğru anlamak ve potansiyelini desteklemektir.

Bolluca ÖERM – Özel Eğitimin Bolluca'sı

Her Çocuk Özeldir, Her Adım Değerlidir.

Bolluca ÖERM | Bolluca Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri

Arnavutköy – Bolluca – Boğazköy ve çevresinde özel eğitim ve gelişimsel destek hizmetleri.

Arnavutköy Şubelerimiz için 0212 685 10 13 bize ulaşabilirsiniz.