Okul Öncesi Beceriler Nelerdir ve Öğretim Sıralaması Nasıl Olmalıdır?
Okul öncesi dönemde beceriler genellikle basitten karmaşığa doğru öğretilir. Bir çocuğun akademik becerilere geçebilmesi için önce dikkat, iletişim ve temel öğrenme becerilerinin gelişmiş olması gerekir. Bu nedenle öğretim planı çocuğun mevcut gelişim düzeyine göre hazırlanmalıdır.
1. Hazır Bulunuşluk ve Ortak Dikkat Becerileri
Öncelikle çocuğun öğrenmeye hazır olması hedeflenir.
- İsmini duyunca bakma
- Göz teması kurma
- Kısa süreli masa başında kalabilme
- Ortak dikkat kurma
- Sırasını bekleme
- Basit yönergeleri takip etme
- Taklit becerileri (el çırpma, el sallama, masaya vurma)
2. Alıcı Dil (Anlama) Becerileri
Çocuk konuşmadan önce anlamayı öğrenir.
- Basit komutları yerine getirme
- Nesneleri tanıma
- Vücut bölümlerini gösterme
- Günlük eşyaları ayırt etme
- Resimlerden isteneni bulma
- Tek aşamalı ve ardından iki aşamalı yönergeleri takip etme
Örneğin:
- "Topu ver."
- "Topu al ve bana getir."
3. İfade Edici Dil ve İletişim Becerileri
- İsteklerini işaretle ifade etme
- Ses çıkarma ve taklit
- Kelime kullanımı
- Basit sorulara cevap verme
- İki kelimeli ifadeler kurma
- Temel sohbet becerileri
4. Oyun Becerileri
Öğrenmenin temel taşlarından biridir.
- Neden-sonuç oyuncaklarıyla oynama
- Top yuvarlama
- Sıralı oyunlar
- Taklit oyunları
- Sembolik oyunlar (bebek besleme, araba sürme)
- Hayali oyunlar
5. Bilişsel Beceriler
- Eşleme
- Sınıflama
- Aynısını bulma
- Renkleri öğrenme
- Şekilleri tanıma
- Büyük-küçük kavramı
- Parça-bütün ilişkisi
- Problem çözme becerileri
6. İnce Motor Beceriler
- Nesne tutma
- Kutuya nesne atma
- Boncuk dizme
- Yapboz tamamlama
- Kalem tutma
- Çizgi çalışmaları
- Makas kullanma
7. Öz Bakım Becerileri
- Kaşık kullanma
- Bardaktan içme
- El yıkama
- Tuvalet alışkanlığı
- Giyinme-soyunma
- Diş fırçalama
8. Sosyal ve Duygusal Beceriler
- Selam verme
- İstek belirtme
- Sıra bekleme
- Grup etkinliklerine katılma
- Arkadaşlarla oyun oynama
- Duygularını ifade etme
Özel Eğitimde Genel Sıralama
Çocuğun gelişimsel gecikmesi varsa genellikle şu sıra takip edilir:
- Ortak dikkat
- Taklit becerileri
- Komut alma
- Nesne tanıma
- İletişim başlatma
- Oyun becerileri
- Dil gelişimi
- Kavram öğretimi
- Öz bakım becerileri
- Akademik öncesi beceriler (renkler, sayılar, şekiller)
Önemli olan yaşına göre değil, çocuğun mevcut gelişim basamağına göre ilerlemektir. Örneğin bir çocuk renkleri ezbere söyleyebilir ancak ortak dikkat veya taklit becerileri zayıfsa öncelik yine temel iletişim ve öğrenme becerilerinde olmalıdır. Çünkü bu beceriler diğer tüm öğrenmelerin temelini oluşturur. Kurumlarımızdan destek, görüş ve randevu alabilirsiniz.
